Toelichting bij de tabel

* De internationale vergelijking laat zien hoe Nederland presteert ten opzichte van andere hoge-inkomenslanden. Aan de hand van kwartielen geven de gekleurde vlakjes weer in welke scorecategorie Nederland valt. De scores lopen van 1 tot en met 5, waarbij van links naar rechts geldt:

1 = zeer ongunstig, 2 = ongunstig, 3 = gunstig en 4 = zeer gunstig.

** Deze indicatoren hebben geen individuele achtergrondpagina. Voor deze indicatoren verwijzen we naar het betreffende onderwerp binnen VZinfo of een kerncijferpagina in De Staat VenZ, waar meer informatie en toelichting te vinden is over de cijfers.

Klinische ligduur in ziekenhuizen

IndicatorInternationale vergelijking3-jarige trend

Aantal ligdagen: 5,1
Verslagjaar: 2023 (voorlopig cijfers)

 

Nederland scoort zeer gunstig

Zeer gunstig

stabiel

Stabiel

Interpretatie indicator

Deze indicator geeft inzicht in de gemiddelde verblijfsduur van patiënten in het ziekenhuis. Een kortere ligduur kan bijdragen aan lagere kosten per behandeling, op voorwaarde dat de kwaliteit van de zorg niet afneemt en er geen verschuiving van zorg plaatsvindt (naar extramuraal). Wanneer patiënten sneller en even effectief behandeld kunnen worden, betekent dit dat de beschikbare ziekenhuisbedden efficiënter kunnen worden benut en dit verhoogt de doelmatigheid.

Trend

Skip chart 'Gemiddelde klinische ligduur in ziekenhuizen 2005-2023' and go to datatable

Bron: CBS StatLine

  • Het cijfer van 2023 is voorlopig.
  • Vanaf 2013 worden buitenlanders die in Nederlandse ziekenhuizen zijn opgenomen en klinische opnamen Een klinische opname betreft een verblijf op een voor verpleging ingerichte afdeling, waarvoor één of meer verpleegdagen worden geregistreerd. (Een klinische opname betreft een verblijf op een voor verpleging ingerichte afdeling, waarvoor één of meer verpleegdagen worden geregistreerd.) van psychiatrie en revalidatie niet meer meegenomen.

Internationaal

Skip chart 'Gemiddelde klinische ligduur in ziekenhuizen 2021-2024' and go to datatable

Bron: OECD

  • De invulling van deze indicator vertoont verschillen tussen landen. In Zuid-Korea worden bijvoorbeeld ligdagen in instellingen voor langdurige zorg geïncludeerd. Zie "toelichting bij de berekening" voor verdere uitleg.
  • Naast de mediaan van alle OECD-landen tonen we ook de mediaan van een groep referentielanden: België, Duitsland, Zweden, Denemarken, Noorwegen, Finland, Oostenrijk, Verenigd Koninkrijk, Frankrijk, Ierland en Zwitserland. Deze landen hebben een zorgstelsel en sociaal-economische context die goed vergelijkbaar zijn met Nederland. De mediaan wordt berekend over deze landen voor zover de benodigde data beschikbaar zijn.

Verantwoordingstabel

 Toelichting
Berekening

Teller: totaal aantal ligdagen van alle klinisch opgenomen patiënten in een jaar

Noemer: totaal aantal klinische opnamen Een klinische opname betreft een verblijf op een voor verpleging ingerichte afdeling, waarvoor één of meer verpleegdagen worden geregistreerd. (Een klinische opname betreft een verblijf op een voor verpleging ingerichte afdeling, waarvoor één of meer verpleegdagen worden geregistreerd.) in een jaar

Toelichting bij de berekening

Ligdagen berekend als:
Nationaal: ontslagdatum - opnamedatum + 1 (dag wordt afgetrokken indien opname na 20 uur is) 
Internationaal: ontslagdatum - opnamedatum

Voor de trend is gebruik gemaakt van cijfers van het CBS gebaseerd op de LBZ Landelijke Basisregistratie Ziekenhuiszorg. Voorheen Landelijke Medische Registratie (LMR) (Landelijke Basisregistratie Ziekenhuiszorg. Voorheen Landelijke Medische Registratie (LMR)) van de gemiddelde ligduur bij klinische opname in Nederlandse ziekenhuizen (vanaf 2013 exclusief opnamen psychiatrie, revalidatie en buitenlanders opgenomen in Nederland; het effect hiervan op de trend is verwaarloosbaar). Door een verschil in berekening en kleine verschillen in populatie en definitie wijken de landelijke cijfers in de trend af van het Nederlandse cijfer in de internationale vergelijking. 

We zijn voor de internationale vergelijking uitgegaan van de gemiddelde ligduur in ziekenhuizen op basis van ligduur per diagnostische categorie. De diagnostische categorieën zijn gebaseerd op de "International Shortlist for Hospital Morbidity Tabulation (ISHMT)". Deze lijst van diagnostische classificaties is samengesteld om statistische vergelijkingen van ziekenhuis-data tussen landen te vergemakkelijken. De ISHMT wordt gebruikt door de OECD, WHO en Eurostat (WHO, 2005). 
De OECD definieert de gemiddelde klinische ligduur per diagnostische categorie (zoals benoemd in de ISHMT) als zorg geleverd in alle ziekenhuizen (algemene en psychiatrische ziekenhuizen en gespecialiseerde centra), inclusief gezond geboren baby's, waarbij tenminste 1 overnachting heeft plaatsgevonden. 

Deze zeer brede definitie wordt echter door bijna alle OECD-landen nét iets anders ingevuld. Zo zijn er met name grote verschillen in het wel of niet meetellen van: gezond geboren baby’s, psychiatrische opnamen, dagopnamen, en privéklinieken. Het is daarom lastig om een goede internationale vergelijking te maken. Deze moet dan ook met voorzichtigheid worden geïnterpreteerd. 

Bron

Indicatorwaarde en trend: LMR (t/m 2012), LBZ (vanaf 2013) (gegevens bewerkt door het CBS)

Internationale vergelijking: OECD (Nederlands cijfer gebaseerd op jaarverslagen van ziekenhuizen)

  • C. Hendriks (RIVM)
  • S. Brukx (RIVM)
  • R. Gijsen (RIVM)