Uitgaven aan de gezondheidszorg als percentage van het bbp

Indicatorwaarde

Percentage van het bbp

13,8*

Verslagjaar: 2024; * o.b.v. brede definitie zorguitgaven

 

Trend

3-jarige trend
2022 
stijgend; ongunstig
2024

Stijgende trend; ongunstig; niet getoetst er is geen statistische toets uitgevoerd om te bepalen of sprake is van een statistisch significant verschil (er is geen statistische toets uitgevoerd om te bepalen of sprake is van een statistisch significant verschil )

Interpretatie indicator

Vanuit het oogpunt van betaalbaarheid is het gewenst dat de zorguitgaven niet sterker groeien dan de totale omvang van de economie (ofwel het bruto binnenlands product; bbp). Als het percentage zorguitgaven van het bbp beperkt blijft, kunnen bestedingen van gezinnen, bedrijven en de overheid ook aan andere belangrijke consumptiedoelen ten goede komen. Een lager percentage zorguitgaven van het bbp is vanuit dat perspectief beter.

Er zijn meerdere definities van zorguitgaven. Voor de Nederlandse trend wordt zowel de brede definitie van het CBS Centraal Bureau voor de Statistiek (Centraal Bureau voor de Statistiek) (uitgaven aan gezondheids- en welzijnszorg), als de internationale definitie getoond. Voor de internationale vergelijking wordt de internationale definitie gehanteerd. Het grootste verschil tussen deze definities is dat de brede CBS definitie ook uitgaven aan welzijn, jeugdzorg en kinderopvang meeneemt. Zie ook de prestatie-indicator "zorguitgaven volgens drie benaderingen".

De uitsplitsing naar zorgfunctie geeft weer welk percentage van het bbp wordt besteed per zorgfunctie. Onder de categorie overig vallen onder andere ondersteunende diensten (radiologie, ambulancevervoer), welzijn (inclusief jeugdzorg en kinderopvang) en bestuur en financiële administratie. 

Internationaal

Sla de grafiek Uitgaven aan de gezondheidszorg als percentage van het bbp over en ga naar de datatabel

Bron: OECD Health Statistics 

  • Bij medische goederen gaat het om geneesmiddelen of medische hulpmiddelen.
  • Onder overig wordt onder andere verstaan: geneeskundige diensten zoals laboratorium- en radiologiediensten en patiëntentransport, overheidsadministratie en andere diensten niet elders ondergebracht.

Trend totaal

Sla de grafiek Uitgaven aan de gezondheidszorg als percentage van het bbp 2010-2024 over en ga naar de datatabel

Bron: CBS StatLine
Achterliggende cijfers 2010-2022: CBS StatLine
Achterliggende cijfers 2021-2024: CBS StatLine

* Voorlopig of nader voorlopig cijfer

  • Vanaf het jaar 2021 is er een nieuwe berekening voor de zorguitgaven. Voor de jaren 2021 en 2022 worden de cijfers op basis van zowel de oude als de nieuwe berekening weergegeven, vanaf 2023 alleen nog de cijfers op basis van de nieuwe berekening. Zie de verantwoordingstabel voor meer informatie.

Trend naar zorgfuncties

Sla de grafiek Uitgaven aan de gezondheidszorg als percentage van het bbp 2021-2024 over en ga naar de datatabel

Bron: CBS StatLine

* Voorlopig of nader voorlopig cijfer

  • Onder langdurige zorg (gezondheid) valt het leveren van medische, verpleegkundige en persoonlijke zorgdiensten met als doel het verlichten van pijn en lijden en het verminderen of tegengaan van verslechtering van de gezondheid bij patiënten die langdurig afhankelijk zijn van die zorgdiensten. Onder langdurige zorg (welzijn) valt sociale hulp zoals huishoudelijke verzorging. 

Verantwoordingstabel uitgaven aan de gezondheidszorg als percentage van het bbp

 Toelichting
BronnenCBS (nationaal)OECD health statistics (internationaal)
BerekeningTeller: totale zorguitgaven.
Noemer: bruto binnenlands product.
COVID-19De coronacrisis is van grote invloed geweest op de zorguitgaven. Er zijn zowel grote uitgaven gedaan aan directe zorg voor COVID-19-patiënten als aan preventie, vaccinaties, ondersteuning en compensatie. Zo valt onder de zorguitgaven ook de compensatie die zorgaanbieders konden krijgen voor weggevallen omzet vanwege het uitstellen/vervallen van reguliere zorg of de extra kosten die gemaakt moesten worden om zorg te kunnen leveren. Daarnaast vallen ook de kosten van de uitgekeerde zorgbonus, de inkoop van persoonlijke beschermingsmiddelen, extra opvang voor dak- en thuislozen en de opsporing van corona, zoals opzetten van teststraten, laboratoriumonderzoek en bron- en contactonderzoek, onder deze extra zorguitgaven voor COVID-19 (CBS, 2021).
Meer informatieVanaf het jaar 2021 is er een nieuwe berekening voor de zorguitgaven. Meer informatie is beschikbaar in de Revisie statistieken uitgaven aan gezondheids- en welzijnszorg

  • S. Brukx (RIVM)
  • R. Gijsen (RIVM)
  • C. Hendriks (RIVM)