Percentage scholieren met mentale problemen
Sla de grafiek 'Percentage scholieren met mentale problemen 2023' over en ga naar de datatabelBron: Peilstationsonderzoek Scholieren/Leefstijlmonitor, Trimbos-instituut i.s.m. RIVM
- Problemen zijn gemeten met de (Strength and Difficulties Questionnaire.), zie Boer, M., Dorsselaer, S., de Looze, M., de Roos, S., Brons, H., van den Eijnden, R., Monshouwer, K, Huijnk, W., ter Bogt, T., Vollebergh, W., Stevens, G., HBSC 2021 Gezondheid en welzijn van jongeren in Nederland, Utrecht (2022) . De totale probleemscore is gebaseerd op de som van de vier typen problemen.
- Achterliggende cijfers: ScholierenMonitor
Meer meisjes dan jongens met mentale problemen
Bij scholieren van 12 tot en met 16 jaar in het voortgezet onderwijs ervaart 30% relatief veel mentale problemen, meisjes meer dan jongens (totale probleemscore in figuur). Hyperactiviteit/aandachtsproblemen komen het meest voor (37%), problemen met leeftijdsgenoten het minst (18%). Meisjes ervaren duidelijk meer emotionele problemen dan jongens. Ook gedragsproblemen en hyperactiviteit/aandachtsproblemen komen meer voor bij meisjes dan bij jongens. Problemen met leeftijdsgenoten komen bij jongens en meisjes ongeveer evenveel voor.
Trend percentage scholieren met mentale problemen
Sla de grafiek 'Percentage scholieren met mentale problemen 2017-2023' over en ga naar de datatabelBron: Peilstationsonderzoek Scholieren/Leefstijlmonitor, Trimbos-instituut i.s.m. RIVM, 2019 en 2023; HBSC-Nederland/Leefstijlmonitor, UU, Trimbos-instituut en SCP i.s.m. RIVM, 2017 en 2021
- Problemen zijn gemeten met de (Strength and Difficulties Questionnaire.), zie Rombouts, Morren, K. , Dorsselaer, S., Tuithof, M., Monshouwer, K, Peilstationsonderzoek Scholieren 2023, Utrecht (2023) . De totale probleemscore is gebaseerd op de som van vier typen problemen.
- De laatste HBSC-studie is uitgevoerd in het najaar van 2021. Corona en de coronamaatregelen hebben mogelijk de mentale gezondheid van scholieren beïnvloed.
- Achterliggende cijfers: ScholierenMonitor
Toename in mentale problemen bij scholieren
Tussen 2017 en 2023 nam het percentage scholieren van het voortgezet onderwijs dat relatief veel mentale problemen ervaart duidelijk toe, van 20% naar 30%. Deze toename is toe te schrijven aan verschillende soorten problemen: emotionele problemen, gedragsproblemen, hyperactiviteit/aandachtsproblemen en problemen met leeftijdsgenoten.
Grafiek trend mentale problemen studenten
Sla de grafiek 'Mentale problemen studenten 2021-2025' over en ga naar de datatabelBron: Monitor Mentale gezondheid en Middelengebruik Studenten hbo en wo, RIVM en Trimbos-instituut
- Angst- of depressiegevoelens zijn gemeten met de MHI-5, een vragenlijst over hoe men zich in de afgelopen 4 weken voelde.
- Emotionele uitputtingsklachten zijn gemeten met een subschaal van de Maslach Burnout Inventory-Student Survey (MBI-SS).
- (Heel) veel stress is gemeten door studenten te vragen naar de mate waarin ze de afgelopen 4 weken stress ervaarden. ‘Veel’ en ‘heel veel’ waren twee van de vijf antwoordcategorieën.
- Enigszins of sterk eenzaam is gemeten met de verkorte eenzaamheidsschaal van De Jong-Gierveld, zie methoden.
Afname mentale problemen tussen 2021 en 2025
Van de hbo- en wo-studenten ervaarde 83% in 2025 angst- of depressiegevoelens. Meer dan de helft van de studenten (56%) ondervond emotionele uitputtingsklachten of (heel) veel stress (53%). Ook voelde het merendeel van de studenten zich enigszins of sterk eenzaam (60%). Emotionele uitputtingsklachten, stress en eenzaamheid zijn significant afgenomen tussen 2021 en 2025, vooral tussen de jaren 2021 en 2023. Dit komt waarschijnlijk door het aflopen van de coronacrisis ( Nuijen, J., Busch, M.C.M., Winkens, K. , Verweij, A., Dopmeijer, J.M., Buijs, M., Korteling, S., Boekee, R., Smits, R., van den Brink, C.L., Monitor Mentale gezondheid en Middelengebruik Studenten hbo en wo 2025, Bilthoven (2025) ).
VZinfo
Overig
- Monitor Mentale gezondheid (RIVM)
- Mentale gezondheid op rivm.nl
- Monitor Mentale gezondheid en Middelengebruik studenten hbo en wo 2025 (RIVM, Trimbos-instituut)
- Rapport Prestatiedruk en groepsdruk in drukke tijden (GGD-GHOR)
- QuickScan mentale gezondheid en zorggebruik jongvolwassenen 2024 (Trimbos-instituut)
- Factsheet Meer jongvolwassenen met risico op een angststoornis of depressie (GGD-GHOR)
- Rapport Harder Better Faster Stronger? (Trimbos-instituut)
- Rapport Als je door de bomen het bos niet meer ziet (Trimbos-instituut)
- Factsheet Mentale gezondheid lhbtqia+ jongvolwassenen (RIVM, GGD-GHOR)
- M.C.M. Busch (RIVM)
- S.A.F.M. van Dorsselaer (Trimbos-instituut)
- M.H.D. Plasmans (RIVM)
- C. Zomer (RIVM)
- M.M. ter Hedde, red. (RIVM)
- E.M. Zantinge, red. (RIVM)